Фольклор шорцев: В записях 1911, 1925-1930, 1959-1960, 1974, 1990-2007 годов. - 2010. (Т. 29.)

Қайзы адайларды сӧгӱшчалар: — Писке пош пербен қадарчалар, — тешчалар. Қайзы маақташчалар: — Ылар чоқ полза пис қайдары полар ээдибис, пӧрӱлер тооза чиипсалған полар ээди! — тешчалар, — писти пӧрӱдең алғалапчалар. Ээдоқ сӧс талажып, ӧзере полбанда сӱзӱжӱбузе перчалар. Аны уғуп, Соған позуна полғанче қатқырыбалды. Қуртияғы тезе аны уғуп ачығлалып сурапча: — Че, амды ла айтпербес ползаң, нооға қатқазын чет ка- лынды, мен саға қат эбессим, сен маға эр эбессин. Ӧзере эрбеқ айдышпаста, нооға кереқ пирге қончаң полғаныбыс? — тееди. 37 Аны уқкан Соғаның сағыжы чабал полубузаберди, пееде айтты: — Че, саға ээде уғарға кереқ полғанда, уқканче полбас полғанда, уғубалзаң. Паза андығ полғанда, маға пелеңненпер, қачен ӧлгенде кийчең кептеримни, мени нооба чығарзын, пар- чазын пелеленсал. Айдылаберзем нооға қатқырып чатқалымны, мага анда по черге чӧрчең чоқ полар, — тедир. — Маға мыл- чаға от салпер, ӧлер алдына мылчаға кирибоқ қалайын. Куртияғы аға пӱтпенсалды, «чӧйлапчитқан полар айтпасқа санап», теп сананча. Мылчаны изиг салыбалды, парып чӱнӱнбал- дылар. Соған ақ кептерин ӧлгенде кийчең кеп салып, ӧлерге чепсенеберип қалды. Позуңнуң айтпас эрбегин айдып, ӧлер ал- дынға қалғанын тағ-суғду кӧрӱп, эзенежибаларға сананбалды. Кӧзӱнегин ажыбысты мӧңзӱреппарып, қалғанын тағ-суғду кӧрӱп суқтанып, ақ чарықпа эзенеже перипқалды. 38 Ол темде анаң кӧргени: орваның пеере ақ петик пир ӧӧр қуштар қачырып, ақкирибодурча. Эжик алдына кийдире қачы- рыпсалып, нарта тегейинге одурубалы: — Кӧ-ке-ре-ку! — тедир, — қайран мениң чақшы ээзим, кӧрчаң ма, қанчы қушту чағысқа ла эжик алдына кийдире қачы- рыпсалдым. А сен тезе пир қатыңның пажынға шықпан, айтпас эрбегин айдаберип, ӧлерге турапардың! Эжик ӱстӱнде азылып турған азыр паштығ қамчы пар сениң. Ол қамчыны оң плегин- ге азынып, кирип сурапкелип, маттап сооғоқбалзаң. Паза сура- бас полар. Паза позуң чақшызының чақшы эр, позуңма. Кӧрзеең, ол шынға сағыштың албан, ӧлерге чепсенепергениң паза, — те- дир.