Якутские народные сказки - 2008 (Т. 27)

күрдьэҕинэн сиһин быһа аньньан баран, күрүөҕэ биллэҕиннэрэ бы- раҕан баран, дьиэтигэр киирэн хаалар. 4 Аччыгый уол Тутум Түөкэй, күүтэ сатаа<н>-сатаа<н> баран, дьиибэргээн бэйэтэ барарыгар тиийдэ. Бараары олорон мө- һө<ө>ччүк<к>э тааһы хааланан баран, тутан барда. Баай Хара Хаанҥа тиийэн киирдэ. Онуоха оҕоньньор: — Оо, атаһым, Тутум Түөкэй кэллэ ду?! Ылыҥ, тымыра суох сыа- та, хаана суох хаһата буһарыҥ*! — диир. Көрүөх бэтэрээ өттүгэр хаана суох хаһаны, тымыра суох сыаны буһаран баран, били уруккутун курдук: — Оо, ытым Хара Хаһар сиэтэр Хара Хаһар сиэтин, атаһым Ту<ту>м Түөкэй сиэтэр Тутум Түөкэй сиэтин! — диэн баран остуол- тан тоҕо таһыйан ыытар. Ыт аска түһэн эрдэҕинэ, били мөһө<ө>ччүккэ хааламмыт тааһынан ыт мэйиитин хампы таһыйан кэбиһэр. Аһын үльдьү сиэн кэбиһэр. Оҕонньор*: —Хаары<а>н ыппын өлөрдө, — диир, онтон туран этэр. — Но­ хоо, кык<к>ырымы иһиэҥ ду, чыккырымы иһиэҥ ду? — диир. — Ээ, оттон чыккырымы иһээ инибин, — диир. — Барыҥ, билээскигэ арыыта аҕалыҥ, — диир. Уол иһэн кэбиһэр. Онтон киэһэ утуйар бириэмэлэрэ* буолан оҕоньньор этэр: — Нохоо, лавкыга сытыаҥ ду, дааргыга сытыаҥ ду? — диир. Онуоха уол этэр: — Ээ, лавкыга сытаа инибин, — диир. — Бар, билирик ороҥҥо сыт, — диир. — Сөп, — диир уол. Оҕоньньор этэр: — Сассыарда Симэхсин эмээхсинниин тэлгэһэни күрдьүөххүт. Биир урут «айа» диэбиккитин бииргит күрдьэҕинэн сиһин быһа ох­ сон өлөрүөхтээх, — диир. Тутум Түөкэй: «Убайдарбын бу курдук гынан өлөрбүт буоллахта- ра», — диэн толкуйдуур. Утуйар бириэмэ* буолан утуйаллар. Уол сыта түһээт, киэһэ уот утуйан бары<к>-сүрүк буолуута Симэхсини: — Чэ, тахсан күрдьүөх! — диэн туруорар. Симэхсин туран баран аһаары гыммытын аһаппат: — Оҕоньньор эппитэ, барыах, күрдьүөх! — диэн.