Хакасские народные сказки. - 2014. (Т. 33.)

—Ым, —тiпче, —мин ползам, —тiпче, —срода* оа хыстың хрин- да чатпасч ы хп ы н харбаңнабин. Стоада турған ахчаны, — тiпче, — аарда сыдап поабасчыхпын iдi турча т хан нименi албаанда. 21 Хан, ол чоохты истебеес, очы харындазына тiпче: — Андағда син оғ ы рлапт ы рз ы ң, — тiпче, — син т ы з ы чох кiзi полтырзың, —тiпче. Очы харындазы отказ полча*. Хан чоохтапча солдаттар ы на*: —Ч ы рт ы ңар, —тiпче, —мын ы он пис сырыптаң. Очы хар ы ндазын тасхар сығарып алғаннар солдаттар, он пис сырыптаң чыртыпчалар. Пiре iкi ле хати сапхандох, «оғырлаам» тибес, прай чоохтаб ы схан. «Алт ы н, кӱмӱс ахчалар ы н прай пирем», —тiпче. 22 Улуғ харындазынаң орт ы н хар ы ндаз ы н[а]*хан чоохтапча: «Че, парңар, —тiпче, —очы харындазыңардаң ахчаңар алңар», —тiпче. Аннаң андар ӱс харындас, айланып, нан ы п килчелер. Оларға килерге ағыр ы ста пол­ за, маға чоохтирға табрах полча. Чирлерiне, суғларына айлан-килген- нер. Иблерiне читкеннер. Оч ы харындастары улуғ харындазынаң орт ы н хар ы ндаз ы н ы ң о ғ ы рлаан алтын-кӱмӱс ахчаларын тооза нандра пирдi. Чуртап, мöтеп хон халғаннар. Мин пеер килiбiс т iм. Конец*. 27. [ХА РА -ПАЙНАҢ ÖК IС -ООЛ ] 1 Пiр улуғ аалның паст ы ғ ы Хара-пай* позының чонына чабал, хара сағыстығ кiзi [полған]*. Ол аалның таст ы нзар пiр иргiлен парған иб- де ирi чох öкiс иней чуртаан. Ан ы ң чалғыс ла палаз ы —он тöрт часха чит парған оол пала, аның ады Окiс-оол*[.] Чох-чоос* iсiзiлер[.] Олар iди чуртапчатханда, пiр хараа Öкiс-оол, узып полбин, нимедең-де хорығып, iӌезiне уйғу пирбеен. Iхсiщi хараағызын iдöк узуп полбин, хорығып, iңезiне уйғу пирбедöк. ӱзiнңi хараазын, сах iдöк хорығып, уйғу чох хон- дылар. 2 Иртенiнде, стол кистiне одырып, тамах чiп одырлар. Öкiс-оол чоох­ тапча- —<„>*, iӌең, мин /ӱ/с хараа, хорығып, узуп полбадым Син минең пiр дее ниме сурбад ы ң. Пiстiң полыбыстың алтында* пiр горшок* ал­ т ы н. Ол алтын маға аба полып кöрiнiп, ӱс хараа узуп полбадым. Че, ол алтынны Хара-пай пiл салған. Амд ы ол пiссер килче. Килзе, синең пiстiң ибiбiстi садызар. Кöр, iӌең, сатпа. Хара-пай —чабал кiзi. Ибiң сатпазаң, чабаланар. Че син чоохтирз ы ң: «Син паст ы х кiзiзiң, синiң ибiң —чахсы иб, пiстiң чабал ибiбiстi ниме идерге харасчазың[?] Син пiстiң полыбыс