Хакасские народные сказки. - 2014. (Т. 33.)

17. [ТАРДААҢ ЕН Э Й ПАЗА ЧЕАБIГЭН] 1 Че т тi öскiлiг Тардааң енэи поа-тыр. Хараа, хызыа иирдэ, тасхары не- мэ хысх ы р-чатхан. Анаң ебгэ кiр-келтiр. Кöрзэ, Челбiгэн. —Четтi öскiнiң пiрээзiн пер, Тардааң енэи! —Хаидағ ы öскi полӌаң сэгэ? —тiп, темiр езэрэкнэң соғып-соғып, сығаара сӱрӱб-iстi. Пiр öскiзiн маахтада-маахтада оғ ы рлап-пари. Аппарыб-ысчых. 2 Паз'иирдэ Чеабiгэн паз'ох кеаiб-iсчiк. —Четтi öскiнiң пiрээзiн пер, Тардааң енэи*! —Хаидағы öскi поаӌаң? —тiп, темiр езэрэкнэң с о ғып-соғып, сығаара сӱ р ӱб-iсчiк. Чеабiгэн едии тöрт öскiзiн маахтада[-]маахтада оғырлап-пари. Челбiгэн тöрт öскiзiн аппар ы б-ох-ысч ы х. 3 Паза пiр иирдэ паз'ох кеаӌiк Чеабiгэн. —Четтi öскiнiң пiрээзiн пер, Тардааң енэи! —Оскiаэрiм сен онааға-дэ тоос-паризың, сен Айна, сен чулғус! Пар ы б- ы зып, Челбiгэн iккi халған öскiзiн аппарыб-ысты. 4 Паза пiр иирдэ паз’6х келдi Тардааң енэигэ Челбiгэн. Тардааң енэидi хапха* суғуб-алып, аппари. Чолда суғ iзэргэ тiп, чадыб-ысты Челбiгэн. Анаң ары узи-пердi. Тардааң енэи, хаб ы н талап, с ы х-пар ы б- ы сч ы х. Челбiгэннiң хаб ы на Тардааң енэи тас суххылап сали-пердi. 5 Челбiгэн парӌых. Парып, палалар ы на чооктап-чэдiр*: —Тардааң енэи семiс, палаларым! хазан тiгiңэр! Палалары хазан тiк-сал-тыр-лар. Анаң парып хабын хазанға хах- таб-ысчых. Тастар хазан т ӱбӱн ойа пас-парыб-ысчых. Палалары «пээп- пӱӱп» тiбиннэң, с ы ғаара оиласхылаб- ы счыхтар. 6 Челбiгэн паз'ох парӌ ы к Тардааң енэигэ. Тардааң енэидi тудуб-алып, паз'ох хапха суғуб-алч[ых. Пайағ'ох черiнэ четкэндэ, суғ iзэргэ тiп, чадыб- ысчых Челбiгэн. Анаң-ары Челбiгэн узи'х-перӌiк. Узи-пергэндэ, Тардааң енэи хабын талап, сь н , ы б-ох- ы сч ы х. Аға хахпас сухх ы ли-пергэн. 7 Челбiгэн, анаң туруб-алып, паз'ох парии. Келiп: —Тардааң енэи арых, палаларым! Хазан тiгiңэр! Хазан тiк-сал-тырлар палалары. Хазанға уруб- ы сч ы х. Уруб-ысса, суғ ӱстӱндэ хахпастар-ла халғайахтаныс-чöр. Челбiгэн: —Аданың ачии ползын! енэнiң хоххайы ползын! —тии-дiр. —Ам-на парзам, Аинаны ағылбиин-салбасс ы м!