Хакасские народные сказки. - 2014. (Т. 33.)

—Хайдағ тамах кирек, хайдағ араға кирек, тапсизың: «Ирке Кӱрей, ас[-]тамааң саа, арағаң тимне», —андағох тамах пилен полар, андағох араға полар. Ирке т/ö/реен Иркӱлес харадына алтанзған, чöрiбзе пирген, пари- р ы п, тапсапча: —Ирке Кӱрей, —тiпче, —париз ы ң ма миннең хада[?] —тiпче. Ирке Кӱрей: —Парим, парим, —тiпче, —синнең мин хааам ма за, —тiпче. 74 Аннаң андар ӱр, ас парӌых, т урған чирдең тааайн ы кiчiре сегiрткен. Ур парған, ас парған аран-чуаа хараттаң Ирке тöреен Иркӱлес. Оаарға парарға ырах таа поаза, маға чоохтирға табрах поача. Хан одырған городтаң ырах имес тохтап, адынаң тӱскен Ирке тöреен Иркӱлес, тай- ахты чирге хази чачып, тоағап, тапсаан: iкi ханиинӌе город пӱтсiн тибес. Чоохтаан чоғ ы наң, теен тiаiнең iкi ханиинӌе город пӱт-парды. Iкiнчiзiн пазох тайахты, тоағап киаiп, чирге хази чачып, тапсаан: —Пу городта тоадыра чон одырзын, iкi ханиинаң кöбöк солдат т ур- з ы н городты ибiре. —Чоохтаан чооғ ы наң, теен тiлiнең iкi ханиинең кöбöк солдат турыбысты <..>*. Пазох тапсапча: 75 —Ирке Кӱрей, —тiпче, —пу городтың iс т iнде, турада, улицада* — прай чирде аатын стоа саа, —аатын стоада прай пар пааығ тамах пол- з ы н, <аймах-пасха> хатығ араға ползын < „ > тибес, тапсаан Ирке тöреен Иркӱлес. Городтың iстiнде, т урада, тасхар —прай чирде алтын стол салылд ы , алтын столда толдыра пар паалығ тамах, аймах[-]пасха араға турыпча- дыр. Город iс т iндегi чон солдадынаң хада арағадаң <..>* тамахты iчiп, чiп, тоос полбинчалар. Ирке Кӱрей, с ы н поз ы н сығарып, с ы лағайли ту- рыб ы схан. Хайдар-хайдар абахай х ы с полтыр. Ар айланза, ай осхас, пеер айланза, к/ӱ/н осхас 76 Король, кральлар, хан алтынаң пигаер, синодтар, хан, Ирке тöреен Иркӱлестiң килгенiн пiлiп, город ит-салған ы н пiлiп, киаiп, алданчалар: — Пiс, — тiпчелер, — ӱлгӱнi тутпаспыс, син тут, Ирке т/ö/реен Иркӱлес, ӱлгӱнi, хан орн ы на хан пол, пиг орн ы на пиг пол, —тiпчелер. Ирке тöреен Иркӱлестiң город ы ндағы чон, Ханн ы ң город ы ндағ ы чон Ирке тöреен Иркӱлестi хан орн ы на хан турғыстылар, пиг орн ы на пиг турғыстыаар. Ирке тöреен Иркӱаес, ӱагӱнi позының хоаына алып, король, кральларны, хан алтынаң пиглернi, синодтарн ы , ханны хадох,