Хакасские народные сказки. - 2014. (Т. 33.)

т урза, баяғы пай кiзiнiң ибi ах чалыннаң алыпчадыр, кöк чалынға к /ö /- дiрлiпчад ы р. <..>*. Ан ы кöрiп, К/ӱ/ре Сарығ андар к/ӱ/с-салды. Пара- бас, хысхырӌадыр, «пок, ноо ниме п о лӌаң » тiп, чал ы н /ö/тiре ойлапча. Чабал минiң, чабал хорым хайдар кiрген полӌаң тiп, ар-пер ойлапча. Чалын /ö /тре ойлаппарып, абдра[-]сундука т ы н ч/ö/р, хапхан сундукт ы чал ы н /ö /тiре сiлет тур, «хайран кiзiнiң iзi-сибi» тiп. «Тик чирте иди /ӱ/реӌең ноо». 33 Тоғ ы с чӱс ан ы ң хой ы арғалығ с ы нға парып одырлар, анда тоғыс п/ӱӱ/р улузып одырлар, «тоғ ы с чӱс хойны тоза толадарға» тiп. Пай кiзiнiң iкi хара адайы полтыр, олар удур улусчалар п/ӱӱ/раерге: тоғ ы с ч/ӱ/с хойн ы алзаңар, толадарзар тiп, хурағанның азағында пирбеӌең поаарбыс. Иб эаерi, хахазып, хоры ғы п, хайдиде поаараарын пилбинча- лар. К/ӱ/ре Сарығ таз ы ӌан на тазыпча оаарның нимелерiн оттаң, К/ӱ/- ре Сарығ, тся'ыс п/ӱӱ/рн/ӱ/ң уланнарын пiлзеде, пiлбеӌiк полча, исседе, испеӌiк полча*. 34 Че, ол т уста тся' ы с чӱс хой ол аңнарға х ы р азра хостат пардыаар. Ан ы кöре, К/ӱ/ре Сарығ, К/ö/рбе хорына* алтанып, оларн ы с/ӱ/р/ӱ/зе ч/ö/- рiбiстi. С/ӱ/р/ӱ/спарабас, арғалығ с ы нға сығ ы п килзе, [тся' ы с чӱс]* хойны с/ӱ/рпарилер [тся' ы с]* аң. [Тся'ыс]* аңн ы пiрдезiн чағын иде-чоғ ы ллар iхсi хара адай. «Усь-усь» —тен К/ӱ/ре Сарығ, баяғы аңнарн ы , тоғыс ч/ӱ/с хойнаң чара хап, алты х ы рн ы азра, читi ойн ы киӌiре с/ӱ/рдi. Анаң ки- лебес, тся' ы с ч/ӱ/с хойн ы баяғы иб эзiнсер айландырып-одыр, улуғ ойн ы кiӌiре с/ӱ/р/ӱ/п, чалбах с ы нға сығара с/ӱ/рӌе. 35 Идi с/ӱ/р/ӱ/п одырза, пiр ах хойн ы ң хураған ы майығыбыстыр, ол хой майлап одырӌа: —Алай, пааам, нога ч/ö/реабинча полдың, аймах[-]пасха кiзi тастап* парыбысхай синi, азығлығ аңн ы ң ахсына кiрпарғайзың, —тiп. Кураған майлапча: —Алоой, iӌек, к/ӱ/ӌ/ӱ/м[-]сам хайдаң ползын минiң, арбин-тур- бин поламмаза тiп. Алай, iӌек, пу пайның малының прай кизiтiн тооза минiң /ӱ/ст/ӱ/ме артыб ы стылар нооза, ан ы к/ö/дiрпарӌаң ар ы ғ к/ӱ/- ӌ/ӱ/м, албых сам читпинӌа. Аны кöдiрiп, хайди парыбалам мин? К/ӱ/ре Сарығ, исседе, испеӌiк полып, пiлзеде, пiлбеӌiк полып, улам киӌiм тохладып, хуйдырглап-одыр. К /ӱ/ре Сарығ чағдап одырза ох, баяғы хураған, чоңнанып, чадыбысча. К/ӱ/ре Сарығ, тiнiн туюхти т удуп ал ы п, ол хурағанн ы ң мойн ы на суғуп, ат /ӱ/ст/ӱ/не с ы ғара тартып ал- д ы . К/ӱ/ре Сарығ[:] мынчадаа малның кизiгiн м ындағ азайлығ час мал