Предания, легенды и мифы саха (якутов) - 1995г.

Ааттаахт ы к биирдэ быстарбыттар, харгыйан өаөааөрүгэр тиийбиттэр, буат көстүмүнэ. Ону OҔOнньOр биирдэ эмээхсинин: "Киэһэ уоагун өаөрөн буһаран уураар, син өаөрбүт буоала, мин кэлэрим биллибэт!" — диир. Эмээхсин OҔOтун харыһыйан өлөрбөт. OҔOнньOр киэһэ кэлэн баран к ы һаммат, бу уолгун буһаран уурба- тахх ы н диэн. Сасс ы н ы гар эмиэ этэн барар: "Дьэ буһаран уураар, кэлэр биллибэт", — диир. 2 Оа күн OҔO буор коаума* иһигэр OасрдOҕуна, биир туох эрэ көтөр кэаэн коаума чуораатыгар түһэр. Уоа оа оаорор көтөрү мае саатынан ытар. Онно оа көтөрө туох эрэ түүнү түһэрэн кэбиһэн баран көтөн барар. Оа түүтэ коаума иһигэр түһэр. Ону ы аан ийэтэ көрбүтэ — тайах түүтэ буоаар. Уоа көтөрүн эккирэтэн барар. Уоа көтөрү бат ы һан иһэр. Көтөрө бадарааҥҥа тайах бат ы лаан с ы тар сиригэр тиэрдэр. 3 Эмээхсин ийэтигэр кэаэн этэр уоа Ийэтэ баран уоаунуун көрбүтэ — кырдьык тайах өаө с ы тар эбит. Эмээхсин тайах иһин хостоон таһааран буһарар. Уоа тахсан, аһаан баран, таһыдьдьа OИOҔOһунан оонньуу с ы адьар. Арай онно аҕата иһэр. Уоаун көрөн OҔOнньOр к ы аана түһэр: "Эмиэ өаөрбөтөх!" — диэн. Уонна уоа куттанан дьиэҕэ түһэн эрдэҕинэ, кураахтаах саат ы нан ы пп ы та, ох кэаэн дьиэ ойохоЬугар чорос г ы на түһэр. 4 Эмээхсин: "Кэаэн OҔOнньөр уоаун өаөрүө бокуойа суох", — диэн буһарбыт иһиттэн хоторон, көтөҕөн баран эригэр утар ы көссүһэ тахеар. "Бу курдук астанн ы б ы т, тохтоо — аргыый", — диэн. OҕOнньOр т о тон баран, дьэ эттии киирэааэр тайахтарын. 5 Киирэн эттээбиттэригэр көтөрдөрө к ы рб ы й эбит, атт ы аар ы гар тииткэ оаорор. Эмээхс и н: "Дуусаб ы т ы н өруһүйдэ бу көтөр, ай ыы диэн аатт ы ахп ы т дуу, хайтаҕый?" — диэн ы й ы т ар OҔOн- ньоруттан. "Айы ы дииргэ сөбө суох, айыы диэн син баар, таҥара диэххэ сөп, биһигини өрүһүйдэ үрүҥ тыыммыт ы н", — диир. Дьэ оа г ы нан баран сүгүрүйбүттэр к ы рб ы йдар ы гар, ааҕаабыттар уонна көтөр­ дөрө ааҕаан бүппүттэрин кэннэ дьэ барбыт. 6 Онтон оа уоа OҔO бүтүн Эҥэ нэһиаиэгин ууһаппыт. Оа тайаҕы буабатыннар, оа тайаҕы к ы рб ы й буааарбатын, оа дьон үһүөн өаөааөр, эбэтэр сииааэр да, Эҥэ нэһиаиэгин кини ууһаппыт. Икки Эҥэ нэһиаиэгин дьоно суох буоааллар. Онтон ы ла дьэ таҥарабыт диэн ааттаабыттар эҥэаэр бу кырбыйы.