Якутские народные сказки - 2008 (Т. 27)

Онуоха эриэн үөн Эгиэнтэйгэ маннык кэпсиир: —Мин былыр аптаах киһи этим. Онтон бэйэбинээҕэр ордук ап- таах киһиэхэ түбэспитим. Ол киһи миигин: «Хайа иччитэ эриэн үөн буол!» — диэн кыраабыта — бу сытабын. Аны эн мантан антах көтөр- сүүрэр саҥатын истэр буолуоҥ. 4 Кыра уол Ньукулай дьиэтигэр кэлэн, убайын күүтэ сатыыр. Хал- лаан хараҥарар. Убайа биллибэт. Хаһыытыы-хаһыытыы, убайым муна сылдьан истэн кэлиэ диэн, маһы кырбыыр. Маһы сылайыар диэри кырбаан баран, дьиэтигэр олорор. Күүтэн-күүтэн көхсө көһүйбүтүн кэннэ убайа дьэ кэлэр. — Хойуу булду булаары ааһа ыраатан сырыттым, — диир. Эриэн үөн туһунан тугу да кэпсээбэт. Ити итинэн ааһар. Күн аайы Эгиэнтэй көтөр-сүүрэр саҥатын истэ сатыыр да, тугу кэпсэтэл- лэрин билбэт. «Эриэн үөн сымыйалаабыт буоллаҕа дуу?» — дии са- ныыр. 5 Уолаттар икки ыттаахтар. Биир киэһэ Ньукулай иһиттэҕинэ, ыт- тара ыйылыыллар. Эгиэнтэй иһиттэҕинэ — атыыр ыт тыһы ыкка манныгы кэпсиир: — Хотуой, тугу истиэҥ-билиэҥ баарай? Мин биллим. Мантан ич- чилэрбит хамначчыттаабыт баайдара уон биэс көстөөх сиргэ олорол- лор эбит. Баай үс уолаттара олус күүстээх-уохтаах ороспуой дьон баал- лар. Ол дьон биһиги иччилэрбитин ааттаан, муспут баайдарын, түү- лээхтэрин халыы кэлэн иһэллэр. Манна түүн орто саҕана кэлииһилэр. Биһиги ити үс ампаары, өлүөхпүт да буоллар, манаан көрүөх. Тыһы ыт: — Эр киһи — эн манаа, — диир. 6 Итини истэн олорон Эгиэнтэй ыттарын таһырдьа таһаартыыр. Атыыр ыт урут ойор, тыһы ыт тахсымаары гыммытын үүрэн таһаа- рар. Эгиэнтэй тугу да аһаабат, уһуутаталыыр. «Ыарыйдым быһыы- лаах», — диир. Уолаттар сыҥаһа ороҥҥо атахтаһан сыталлар. Түүн ортото арай ыттар үрэллэр, дьоннор чөттүүллэр, тууттар тыаһыыллар. Ньукулай: — Дьон кэллилэр, — диир. Эгиэнтэй: — Дьон буолбатах, баай уолаттара ороспуойдар халыы кэлли­ лэр, — диир.